Upoko 89: Te kore whakaaro ki tetahi kaitohutohu kua tohaina
Kuputuhi.
"Ko te tangata e whai take ana ki tenei pene e mahi ana ki te kore e whakaute ki tana kaitohutohu i runga ake ka whiua ia kia rite ki ta te kaiwhakawa-whakawa."
Ngā āhuatanga.
(1) Ko te tangata i whakawakia, i whakakorea ranei i etahi mahi, i whakamahia etahi reo ki a ranei mo tetahi kaitohutohu i whakaritea;
(2) Ko taua whanonga raanei ranei he korero ki taua tumuaki;
(3) Ko te kaitohutohu i tuhia ki a ia nga mahi, nga whakakoretanga, nga kupu ranei i tohutohuhia, ko te kaitohutohu i runga ake i te kai-pitihana;
(4) Na ka mohio te tangata i whakawakia ko te kaitohutohu i kiihia ki a ia nga mahi, nga whakakorenga, nga kupu ranei i tuhia, ko te kaitohutohu i runga i te kaitohutohu a te kaipupuri; a
(5) Ko te mea, i raro i nga wahanga, kaore he whakaute i te whanonga, i te reo ranei ki taua kaitohutohu.
Whakamārama.
(1) Kaitohutohu Tohu Nui .
(a) Ka whakawakia me te kainora i taua ope taua . Mena kei roto i te taua taua te tangata i whakawakia me te kairurenga, he "kaitohutohu i runga i te kaitautoko" o te tangata i whakawakia i te mea he pai ake i te mana, i te whakahau ranei ki te tangata whakapae; Engari, ehara i te mea kaore te "kaitohutohu kua tino pai" o te tangata i whakawakia mehemea ka iti iho te kaitaunui i runga i te whakahau, ahakoa he nui ake te mana.
(b) Ka whakawakia me te kainora i roto i nga ropu rereke . Mena he ope rereke te tangata i whakapaea me te patunga, he "kaitohutohu nui" te kaitono i te kainohe i te wa e he kaihautohutia te kaitohutohu me te mea nui i roto i te raina o te whakahau mo te tangata i whakawakia, i te wa hoki kaore te kaiwhaiwhai, ehara i te kaitohutohu hauora he minita ranei, he kaumatua i te karaehe ki te tangata kua whakapaua, kua mauhia e rua e tetahi o nga mea kino ki a ia, kia kore ai e taea te tono ki te raina noa o te whakahau.
Ko te kaipupuri ehara i te "kaitohutohu i runga i te kaitohutohu" o te tangata i whakapae noa no te mea he pai ake te kaipupuri ki te kaitohutohu ki te tangata i whakawakia
(c) Te whakatutuki i te tari . Ehara i te mea me kii te "kaitohutohu i runga i te mana" i roto i te mahi o te tari i te wa o te whanonga kore.
(2) Te matauranga .
Mehemea kaore te tangata i whakawakia i mohio ko te tangata nana nei nga mahi me nga kupu i whakahuahia, ko te kaitohutohu i runga i te kai-pitihana, kaore pea te tangata whakapae e whakawakia mo te takahi i tenei tuhinga. Ka taea te whakaatu i te matauranga e nga taunakitanga whaitake.
(3) Te kore whakaaro . Ko te whanonga kore whakaaro ko te mea e wehea ana i te whakaute e tika ana te mana me te tangata o te kaitohutohu i runga ake. Kei roto i nga mahi, i te reo ranei, ahakoa kua whakaaturia, a kaore he tohu ki te korero ki te kaitono, ki te tangata takitahi ranei. Ko te kore whakaaro ki nga kupu ka taea te whakaatu mai i nga tuhinga whakahirahira, i etahi atu reo whakahirahira ranei. Ko te pono ehara i te parenga. Ko te kore whakaaro ki nga mahi, ko te whakahawea ki te ohaoha tuku iho, te whakaatu i te mea whakahirahira, te hiahiakore, te whakapehapeha, te hinengaro, te mohiokore, te whakahirahira ranei i te aroaro o te rangatira.
(4) Whakaaetanga . Ehara i te mea me kii te whanonga korekore i te aroaro o te mea nui, engari ko te tikanga, kaore e tika kia whakawakia i raro i tenei tuhinga mo nga mea kua korerotia, kua mahia ranei i roto i te korerorero tika.
(5) Kai-tiaki-kaore i tiakina . Ko tetahi kaitohutohu i runga i te kawana i runga i te korero mo te tangata i whakawakia i raro i nga wa katoa e rere ke ana i nga paerewa e tika ana mo te mana o taua kaitohutohu, kaore ranei i raro i nga ahuatanga penei ka ngaro te tiaki i tenei tuhinga.
Kaore pea te tangata whakapae e whakawakia mo te kore whakaute ki te kaitohutohu kua ngaro te mana ki te whakaute i te tiaki i te tuhinga 89.
Ko te iti ake ko nga hara.
(1) Nga tuhinga 117 -korero korero, whakakitenga ranei
(2) Tuhinga 80- whakamatautau
Ko te whiu nui.
Ko te whakakore i te kino, te whakarereke i nga utu katoa me nga utu, me te here mo te tau 1.
Next Article > Tuhinga 90 - Te whakakore me te whakakore hinengaro i te kaitohutohu i runga ake i te kawana
Kei runga i nga korero mai i te Pukapuka mo te Whakatau Kooti, 2002, Pene 4, Pararangi 13