He aha te Rahi reti mo nga kaimahi a te Tarahaka?
Ko te Ratonga Whakatau Whakatau Mahi a te Tarahaoha, he FERS ranei , he iti rawa te tau mo te reti, ko te MRA ranei, he iti iho i te 65. Ko te MRA kei te whakatu i te taiohitanga o te tau ka mutu ai te mahi a tetahi kaimahi a te kawanatanga.
Mo te nuinga o te mahi a te rohe-a-rohe, ko to ratou MRA he 57. Ko nga kaimahi i whanau i mua i te 1970 ka taea te reti i mua. Ko te nuinga o nga wa o mua i runga i to ratau pakeke. Ko te MRA raro iho he 55 mo nga tangata i whanau i mua i te tau 1948.
Ka rite ki te nuinga o nga pūnaha reti, ka whakamahi te FERS i te ture o te 80. Ko tenei ture e kii ana kia tae atu ki te 80 tau ka uru atu te kaimahi ki te mahi i te tau me te tau. I te whakamatauranga o tenei ture, he mea ngawari te kite i te aha e whai ai te FERS i te MRA.
Hei tauira o te pehea e mahi ana nga Taumahi Whakamutunga Whakamutunga Miihini
Anei he tauira o te mahi a te FERS MRA . Korerohia te kaimahi ka timata i te ratonga paremata i muri i te tau tuarua i te 22 o nga tau. I muri i te 29 tau o te ratonga, ka tae te kaimahi ki te tau 51. Ka whakamana te kaimahi i te ture o te 80; Heoi, kaore i tae atu te kaimahi ki te tau reti reti. I te MRA o te 57, e ono atu nga tau kei te kaimahi, tae noa ki te tiwhikete reti. Ko te whakaaro ka hiahia te kaimahi ki te reti i te wa e taea ai e ia, ka riro i te FERS etahi atu tau e ono o nga takoha reti mai i tenei kaimahi, a ka wareware i nga tau e ono o nga utu o te tau ki tenei kaimahi ma te akiaki i nga kaimahi ki te tatari tae noa ki te 57 tau.
I te tau 51, he whakamatautau te reti. Ka taea e tetahi kaimahi te mahi i tetahi mea rereke, me te nui o te wa ki te mahi i te mahi pono mai i taua mea. I te 57 o nga tau, ka whakamatautau tonu te reti, engari he maha nga kaimahi e whiriwhiri ana ki te haere ki te ratonga paremata tae noa ki te wa roa i te 60 o nga ra. Ko te Whakahaere Haumaru Hauora ka ahei nga tangata ki te tango i te reti wawe i te tau 62, na 62 ko te tau o te reti reti i waenganui i nga kaimahi a te iwi i nga taumata katoa o te kawanatanga .